Yemek sonrası uyku hali insülin direncine işaret edebilir. Dr. Aysel Mammadyarzada, zayıf kişilerde de görülebilen bu durumun nedenleri ve riskleri hakkında bilgi verdi.
Yemek sonrası yaşanan uyku hali ve yorgunluk, sadece kilo fazlalığıyla değil, zayıf kişilerde de görülebilen insülin direncinin bir belirtisi olabilir. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Dr. Aysel Mammadyarzada, insülin direncinin nedenlerini ve yol açabileceği sağlık sorunlarını açıkladı.
İnsülin direnci, vücut hücrelerinin insülin hormonuna yeterince yanıt vermemesi sonucu kan şekeri seviyesinin yükselmesi durumudur. Bu metabolik bozukluk, genetik yatkınlık, hareketsiz yaşam tarzı, düzensiz beslenme ve karın bölgesindeki yağlanma gibi çeşitli faktörlerden kaynaklanabilir.
Dr. Mammadyarzada, insülin direncinin sadece kilolu bireylerde görülmediğini, normal kilolu ve zayıf kişilerde de ortaya çıkabileceğini belirtti. Metabolik olarak risk taşıyan bu kişilerde dışarıdan zayıf görünseler dahi insülin direnci görülebilir. Sık tatlı yeme isteği, karbonhidrat tüketimi sonrası oluşan uyku hali ve yorgunluk gibi belirtiler insülin direnci açısından değerlendirme yapılmasını gerektirebilir.
İnsülin direnci, karaciğerin fazla yağ üretmesine, karaciğer yağlanmasına (MASH) ve kötü kolesterol (LDL) seviyesinin artmasına neden olabilir. Yükselen LDL kolesterol, damar duvarlarında plak oluşumunu hızlandırarak ateroskleroz ve yüksek tansiyon riskini artırabilir.
İnsülin direnci tedavisinde günlük kalori alımının 300-500 kcal azaltılması önerilir. Kilo kaybı, trigliserid düzeylerinde azalma ve HDL-kolesterolde artış sağlayarak insülin direncini düşürmeye yardımcı olur. Sağlıklı beslenme ve düzenli egzersiz, diyabet riski taşıyan bireylerde insülin direncini geri döndürebilir.
Tanı, açlık kan şekeri, açlık insülin düzeyi, şeker yükleme testi (OGTT), HbA1c, kolesterol ve trigliserid seviyeleri gibi laboratuvar testleri ile birlikte hastanın kilo durumu, bel çevresi ve klinik belirtilerinin değerlendirilmesiyle konulur.
Yorum Yap